Chia sẽ Kinh nghiệm làm freelance

Cái​ ​trang​ ​này​ ​để​ ​làm​ ​gì? 

Ông​ ​bà​ ​ta​ ​thường​ ​nói​ ​"Ăn​ ​hành​ ​để​ ​trưởng​ ​thành",​ ​bây​ ​giờ​ ​nhờ​ ​có​ ​trang​ ​này​ ​bạn 

không​ ​cần​ ​ăn​ ​hành​ ​vẫn​ ​trưởng​ ​thành​ ​được.​ ​Hãy​ ​chia​ ​sẻ​ ​nhưng​ ​kinh​ ​nghiệm​ ​bạn​ ​tích 

góp​ ​được​ ​trong​ ​quá​ ​trình​ ​làm​ ​freelance​ ​của​ ​bạn​ ​trong​ ​phần​ ​comment​ ​và​ ​học​ ​hỏi 

kinh​ ​nghiệm​ ​từ​ ​các​ ​bạn​ ​khác​ ​chia​ ​sẻ​ ​tại​ ​đây.​ ​Vì​ ​tính​ ​chất​ ​cập​ ​nhật​ ​liên​ ​tục​ ​của​ ​tài 

liệu​ ​này​ ​nên​ ​tốt​ ​nhất​ ​hãy​ ​bookmark​ ​nó​ ​lại​ ​để​ ​tiện​ ​tham​ ​khảo.  

Chia​ ​sẻ​ ​gì​ ​bây​ ​giờ? 

Cơ​ ​bản​ ​là​ ​mọi​ ​kinh​ ​nghiệm,​ ​hoặc​ ​trường​ ​hợp​ ​bạn​ ​trải​ ​nghiệm​ ​hay​ ​nghe​ ​được​ ​từ​ ​các 

cao​ ​nhân​ ​khác​ ​để​ ​tránh​ ​dính​ ​phốt​ ​hay​ ​ăn​ ​hành​ ​lúc​ ​làm​ ​freelance.  

Một​ ​số​ ​gợi​ ​ý: 

-​ ​Cách​ ​tìm​ ​ra​ ​mức​ ​giá​ ​phù​ ​hợp​ ​với​ ​dự​ ​án. 

-​ ​Process​ ​làm​ ​hợp​ ​đồng​ ​để​ ​2​ ​bên​ ​cùng​ ​có​ ​lợi 

-​ ​Các​ ​terms​ ​&​ ​conditions​ ​(t&c)​ ​trong​ ​hợp​ ​đồng​ ​có​ ​lợi​ ​/​ ​có​ ​hại​ ​và​ ​cách​ ​thương 

thảo​ ​các​ ​t&c​ ​này. 

-​ ​Dấu​ ​hiệu​ ​xù​ ​tiền​ ​và​ ​cách​ ​phòng​ ​chống. 

-​ ​Cách​ ​xử​ ​lý​ ​trả​ ​tiền​ ​chậm. 

-​ ​chống​ ​phốt​ ​và​ ​cách​ ​hốt​ ​phốt. 

Lưu​ ​ý: 

Các​ ​kinh​ ​nghiệm​ ​được​ ​chia​ ​sẻ​ ​ở​ ​đây​ ​là​ ​thông​ ​tin​ ​với​ ​mục​ ​đích​ ​tham​ ​khảo,​ ​không 

phải​ ​công​ ​thức​ ​vàng​ ​để​ ​áp​ ​dụng​ ​máy​ ​móc​ ​vào​ ​mọi​ ​trường​ ​hợp,​ ​thông​ ​tin​ ​sẽ​ ​được 

đăng​ ​tải​ ​vô​ ​danh​ ​để​ ​bảo​ ​mật​ ​danh​ ​tính​ ​cho​ ​người​ ​cung​ ​cấp​ ​thông​ ​tin. 

P/s:​ ​Đây​ ​là​ ​chỗ​ ​để​ ​chia​ ​sẻ​ ​các​ ​kinh​ ​nghiệm​ ​có​ ​ích​ ​cho​ ​bản​ ​thân​ ​và​ ​cộng​ ​đồng,​ ​vui 

lòng​ ​không​ ​dùng​ ​để​ ​cãi​ ​nhau​ ​và​ ​bốc​ ​phốt.​ ​Xin​ ​cảm​ ​ơn. 

Góc​ ​chia​ ​sẻ​ ​(comment​ ​dưới​ ​đây): 

Kinh​ ​nghiệm​ ​xin​ ​việc. 

"Bản​ ​thân​ ​mình​ ​thì​ ​hầu​ ​như​ ​không​ ​dùng​ ​những​ ​cách​ ​này​ ​mà​ ​thường​ ​chơi​ ​trò​ ​"Thử​ ​thách 

trực​ ​diện"​ ​với​ ​cty​ ​tuyển​ ​dụng,​ ​về​ ​cơ​ ​bản​ ​thì​ ​mỗi​ ​cty​ ​mình​ ​đều​ ​ứng​ ​tuyển​ ​vào​ ​1​ ​lĩnh​ ​vực 

khác​ ​nhau,​ ​ở​ ​1​ ​vị​ ​trí​ ​khác​ ​nhau​ ​nên​ ​nó​ ​đòi​ ​hỏi​ ​những​ ​yếu​ ​tố​ ​khác​ ​với​ ​quy​ ​trình​ ​phổ​ ​biến 

nhưng​ ​qua​ ​vài​ ​năm​ ​cộng​ ​tác​ ​làm​ ​headhunter​ ​cho​ ​1​ ​số​ ​cty​ ​tuyển​ ​dụng​ ​cũng​ ​như​ ​trực 

tiếp​ ​trong​ ​lĩnh​ ​vực​ ​thiết​ ​kế​ ​quảng​ ​cáo​ ​và​ ​game,​ ​thì​ ​điều​ ​mà​ ​mình​ ​cũng​ ​như​ ​các​ ​nhà 

tuyển​ ​dụng​ ​chú​ ​ý​ ​đầu​ ​tiên​ ​không​ ​phải​ ​là​ ​bản​ ​CV​ ​ghi​ ​đầy​ ​đủ​ ​sơ​ ​yếu​ ​lý​ ​lịch,​ ​3​ ​họ,​ ​4 

hàng...mà​ ​là​ ​những​ ​điểm​ ​sau​ ​đây. 

​ ​​Quan​ ​trọng​ ​nhất:  

  

I.​ ​Email: 

- 

Địa​ ​chỉ​ ​email:​ ​không​ ​cần​ ​phải​ ​"thanh​ ​niên​ ​nghiêm​ ​túc"​ ​nhưng​ ​đừng​ ​bao 

giờ​ ​là​ ​"satthutinhtruong",​ ​"congchuabongbong",​ ​"hoangtudauxanh", 

"conangrauma"... 

​ ​-​ ​Tiêu​ ​đề​ ​rõ​ ​ràng,​ ​nói​ ​rõ​ ​vị​ ​trí​ ​mà​ ​mình​ ​muốn​ ​nộp​ ​hồ​ ​sơ,​ ​tên​ ​của​ ​bạn. 

Vd:​ ​[Tên]​ ​-​ ​[Vị​ ​trí​ ​ứng​ ​tuyển] 

​ ​-​ ​Nội​ ​dung​ ​phải​ ​có: 

  

1.​ ​[Nơi​ ​gửi​ ​đến/​ ​người​ ​nhận]​ ​=​ ​cty​ ​ABC,​ ​phòng... 

*​ ​Khi​ ​nói​ ​chuyện​ ​cần​ ​phải​ ​biết​ ​là​ ​mình​ ​đang​ ​nói​ ​với​ ​ai,​ ​hướng​ ​tới​ ​điều​ ​gì. 

​ ​2.​ ​[Nội​ ​dung​ ​liên​ ​hệ/​ ​lý​ ​do​ ​gửi​ ​cái​ ​mail​ ​này]​ ​cũng​ ​không​ ​cần​ ​thiết​ ​lắm​ ​cho 

cái​ ​việc​ ​phải​ ​ghi​ ​như​ ​mấy​ ​mẫu​ ​trên​ ​mạng​ ​đầy​ ​rẫy​ ​kiểu​ ​"cty​ ​xxx​ ​được​ ​biết 

đến​ ​như​ ​là​ ​1​ ​"đế​ ​chế"​ ​bla​ ​bla​ ​trong​ ​ngành...​ ​ai​ ​làm​ ​tuyển​ ​dụng​ ​đọc​ ​vào 

cũng​ ​biết​ ​bạn​ ​copy​ ​hay​ ​tự​ ​viết​ ​liền​ ​à. 

​ ​3.​ ​[Ghi​ ​chú​ ​về​ ​file​ ​đính​ ​kèm,​ ​thường​ ​là​ ​portfolio​ ​được​ ​đóng​ ​gói]​ ​bạn​ ​nên​ ​vậy​ ​thay 

vì​ ​quẳng​ ​vào​ ​mặt​ ​nhà​ ​tuyển​ ​dụng​ ​vài​ ​chục​ ​cái​ ​hình​ ​chẳng​ ​biết​ ​phải​ ​sắp 

xếp​ ​làm​ ​sao. 

​ ​4.​ ​[Thông​ ​tin​ ​liên​ ​hệ​ ​với​ ​bạn] 

  

5.​ ​[Nhớ​ ​chào​ ​người​ ​ta​ ​cho​ ​đàng​ ​hoàng]​ ​ngắn​ ​gọn​ ​lịch​ ​sự. 

  

*Nếu​ ​được​ ​nên​ ​nộp​ ​CV,​ ​email​ ​bằng​ ​tiếng​ ​Anh​ ​hoặc​ ​ngôn​ ​ngữ​ ​mà​ ​cty​ ​bạn​ ​đang 

dùng​ ​như​ ​là​ ​ngôn​ ​ngữ​ ​chuẩn​ ​trong​ ​giao​ ​tiếp​ ​chung​ ​của​ ​họ. 

//-------------------------- 

II.​ ​CV: 

1.​ ​[Thông​ ​tin​ ​cá​ ​nhân​ ​của​ ​bạn] 

*Nhớ​ ​kèm​ ​ảnh​ ​chân​ ​dung​ ​để​ ​nhận​ ​diện,​ ​không​ ​cần​ ​thiết​ ​phải​ ​là​ ​mặt​ ​lạnh 

phông​ ​xanh​ ​nhưng​ ​cũng​ ​đừng​ ​đeo​ ​lens​ ​giả,​ ​mi​ ​dày​ ​nửa​ ​ký​ ​lô,​ ​phùng​ ​mang 

chu​ ​mỏ.​ ​Hoặc​ ​nam​ ​thì​ ​với​ ​góc​ ​chụp​ ​của​ ​thánh​ ​sịp​ ​vàng. 

​ ​2.​ ​[​ ​Địa​ ​chỉ​ ​liên​ ​hệ]Làm​ ​ơn​ ​đừng​ ​quên​ ​số​ ​điện​ ​thoại​ ​cá​ ​nhân​ ​và​ ​email,​ ​giờ​ ​chắc​ ​ít​ ​nhà 

tuyển​ ​dụng​ ​chơi​ ​trò​ ​viết​ ​thư​ ​hộc​ ​bàn​ ​lắm! 

  

3.​ ​[Các​ ​công​ ​việc​ ​đã​ ​làm]:​ ​nêu​ ​khoảng​ ​3​ ​dự​ ​án​ ​thành​ ​công​ ​nhất​ ​cho​ ​từng​ ​vị​ ​trí,​ ​đừng​ ​lôi 

quá​ ​nhiều​ ​vào. 

*​ ​Đừng​ ​viết​ ​ra​ ​1​ ​dự​ ​án​ ​khủng​ ​nhưng​ ​vai​ ​trò​ ​của​ ​bạn​ ​chỉ​ ​là​ ​rất​ ​rất​ ​nhỏ 

trong​ ​đó​ ​chỉ​ ​vì​ ​cái​ ​thương​ ​hiệu​ ​của​ ​khách​ ​hàng.​ ​Nhà​ ​tuyển​ ​dụng​ ​chỉ​ ​thực 

sự​ ​quan​ ​tâm​ ​đến​ ​thực​ ​chất​ ​công​ ​việc​ ​của​ ​bạn​ ​làm​ ​là​ ​gì,​ ​đóng​ ​góp​ ​bao 

nhiêu​ ​%​ ​vào​ ​dự​ ​án. 

4.​ ​[Người​ ​tham​ ​khảo]:​ ​Hãy​ ​nhớ​ ​rằng​ ​CV​ ​của​ ​bạn​ ​sẽ​ ​tăng​ ​thêm​ ​200,​ ​300,​ ​nnn​ ​%​ ​tin 

tưởng​ ​và​ ​sức​ ​nặng​ ​so​ ​với​ ​các​ ​ứng​ ​viên​ ​khác​ ​nếu​ ​như​ ​mỗi​ ​dự​ ​án,​ ​mỗi​ ​vị​ ​trí​ ​cv​ ​mà​ ​bạn 

liệt​ ​kê​ ​đều​ ​có​ ​người​ ​uy​ ​tín​ ​để​ ​kiểm​ ​chứng,​ ​kèm​ ​số​ ​điện​ ​thoại​ ​và​ ​email​ ​của​ ​họ. 

*​ ​Đừng​ ​bao​ ​giờ​ ​nhờ​ ​1​ ​ông​ ​A,​ ​chị​ ​B​ ​nào​ ​đó​ ​không​ ​liên​ ​quan​ ​trực​ ​tiếp​ ​đứng 

ra​ ​bảo​ ​lãnh.​ ​Vì​ ​họ​ ​sẽ​ ​tìm​ ​ra​ ​nhanh​ ​chóng​ ​xem​ ​các​ ​vị​ ​ấy​ ​vai​ ​trò​ ​gì​ ​hay 

không​ ​:"] 

Nhớ​ ​xin​ ​phép​ ​người​ ​kiểm​ ​chứng​ ​và​ ​hỏi​ ​ý​ ​kiến​ ​họ​ ​về​ ​việc​ ​thông​ ​tin​ ​gì​ ​được​ ​phép​ ​bỏ​ ​vào 

trong​ ​Cv​ ​của​ ​bạn. 

- 

Nên​ ​gói​ ​gọn​ ​trong​ ​1​ ​mặt​ ​giấy,​ ​quá​ ​lắm​ ​thì​ ​2​ ​mặt​ ​A4.​ ​Nếu​ ​bạn​ ​loại​ ​bỏ​ ​thông​ ​tin​ ​chi​ ​tiết 

phả​ ​hệ​ ​cũng​ ​như​ ​bằng​ ​cấp​ ​giấy​ ​thì​ ​cũng​ ​tiết​ ​kiệm​ ​khá​ ​nhiều​ ​không​ ​gian. 

//-------------------------- 

III.​ ​Portfolio: 

Đây​ ​là​ ​phần​ ​có​ ​yếu​ ​tố​ ​quyết​ ​định​ ​cho​ ​việc​ ​bạn​ ​có​ ​gây​ ​được​ ​sự​ ​chú​ ​ý​ ​của​ ​nhà​ ​tuyển 

dụng​ ​hay​ ​không,​ ​cho​ ​nên​ ​hãy​ ​cân​ ​nhắc​ ​làm​ ​sao​ ​cho​ ​2​ ​phần​ ​Email​ ​và​ ​CV​ ​được​ ​ngắn​ ​gọn 

xúc​ ​tích​ ​để​ ​dẫn​ ​dắt​ ​nhanh​ ​đến​ ​phần​ ​này. 

​ ​Portfolio​ ​nên​ ​được​ ​phân​ ​loại​ ​theo​ ​các​ ​hạng​ ​mục​ ​rõ​ ​ràng​ ​như: 

-​ ​Vẽ​ ​tay. 

-​ ​2D. 

-​ ​3D. 

-​ ​Animation. 

-​ ​UI​ ​design. 

... 

Thay​ ​vì​ ​bạn​ ​zip​ ​nguyên​ ​1​ ​nùi​ ​rồi​ ​quẳng​ ​vào​ ​mặt​ ​cho​ ​người​ ​ta​ ​chơi​ ​trò​ ​lựa​ ​đậu,​ ​gom 

thành​ ​1​ ​file​ ​PDF,​ ​chia​ ​rõ​ ​từng​ ​section,​ ​hoặc​ ​up​ ​portfolio​ ​lên​ ​Behance. 

​ ​*Hình​ ​ảnh​ ​nên​ ​được​ ​chọn​ ​lọc​ ​để​ ​có​ ​chất​ ​lượng​ ​tốt​ ​nhất​ ​và​ ​phù​ ​hợp​ ​với​ ​nhu​ ​cầu​ ​tuyển 

dụng. 

  

//-------------------------- 

  

IV:​ ​Đi​ ​test,​ ​phỏng​ ​vấn:  

  

1.​ ​Nên​ ​đi​ ​đúng​ ​giờ,​ ​và​ ​sớm​ ​hơn​ ​1​ ​chút. 

Lý​ ​do​ ​lạc​ ​đường​ ​là​ ​cực​ ​kỳ​ ​nhảm​ ​nhí,​ ​tìm​ ​đường​ ​đến​ ​cty​ ​là​ ​1​ ​trong​ ​những​ ​kỹ​ ​năng​ ​cực​ ​kỳ 

quan​ ​trọng. 

Nếu​ ​không​ ​biết​ ​thì​ ​có​ ​bản​ ​đồ.​ ​Bạn​ ​làm​ ​gì​ ​khi​ ​có​ ​trong​ ​tay​ ​1​ ​chiếc 

smartphone?​ ​Laptop?​ ​không​ ​biết​ ​mở​ ​Google​ ​Maps,​ ​​Diadiem.com​,​ ​Vietbando 

lên​ ​coi​ ​sao? 

*​ ​Thói​ ​quen​ ​của​ ​mình​ ​trước​ ​đây​ ​là​ ​luôn​ ​đi​ ​trước 

đó​ ​vài​ ​ngày​ ​để​ ​thăm​ ​dò​ ​địa​ ​hình​ ​công​ ​ty,​ ​môi​ ​trường​ ​sống​ ​tại​ ​đó...​ ​Điều 

này​ ​ảnh​ ​hưởng​ ​nhiều​ ​đến​ ​việc​ ​đàm​ ​phán​ ​lương,​ ​lợi​ ​ích​ ​khác​ ​với​ ​cty. 

2.​ ​Đừng​ ​quá​ ​lạm​ ​dụng​ ​những​ ​mánh​ ​khóe​ ​đội​ ​lốt​ ​dưới​ ​từ​ ​"Chuyên​ ​nghiệp",​ ​được 

các​ ​"Chuyên​ ​gia"​ ​tư​ ​vấn​ ​nên​ ​dùng​ ​như:​ ​Dùng​ ​đại​ ​từ​ ​nhân​ ​xưng​ ​TÔI. 

Một​ ​lỗi​ ​cơ​ ​bản​ ​nhưng​ ​rất​ ​nghiêm​ ​trọng.​ ​Đối​ ​với​ ​văn​ ​hóa,​ ​ngôn​ ​ngữ​ ​Việt​ ​Nam 

chúng​ ​ta​ ​có​ ​nhiều​ ​từ​ ​để​ ​phù​ ​hợp​ ​với​ ​văn​ ​cảnh,​ ​đối​ ​tượng​ ​khác​ ​nhau. 

Nếu​ ​bạn​ ​lớn/​ ​nhỏ​ ​hơn​ ​người​ ​phỏng​ ​vấn​ ​tầm​ ​2​ ​tuổi​ ​thì​ ​xưng​ ​TÔI​ ​là​ ​khá​ ​đẹp. 

Nhưng​ ​nếu​ ​bạn​ ​nhỏ​ ​hơn​ ​tới​ ​5-6​ ​tuổi​ ​trở​ ​lên​ ​mà​ ​vẫn​ ​cố​ ​gắng​ ​gân​ ​cổ​ ​lên​ ​xưng​ ​tôi 

thì​ ​bạn​ ​đang​ ​tự​ ​làm​ ​mất​ ​đi​ ​cơ​ ​hội​ ​của​ ​mình​ ​khá​ ​nhiều. 

*Giỏi​ ​chuyên​ ​môn​ ​cũng​ ​phải​ ​biết​ ​quy​ ​tắc​ ​ứng​ ​xử​ ​để​ ​phù​ ​hợp​ ​với​ ​môi​ ​trường​ ​công 

việc,​ ​với​ ​các​ ​đồng​ ​nghiệp​ ​khác.​ ​Khi​ ​bạn​ ​đánh​ ​mất​ ​lợi​ ​thế​ ​giao​ ​tiếp​ ​thì 

chỉ​ ​có​ ​2​ ​con​ ​đường,​ ​hoặc​ ​làm​ ​trùm​ ​của​ ​các​ ​trùm​ ​khiến​ ​cho​ ​người​ ​ta​ ​phải 

quỳ​ ​gối​ ​xin​ ​bạn,​ ​hoặc​ ​là​ ​sớm​ ​nghỉ​ ​việc​ ​về​ ​nhà​ ​tự​ ​kỷ​ ​nếu​ ​không​ ​chịu​ ​thay 

đổi.​ ​Nhiều​ ​người​ ​có​ ​khả​ ​năng​ ​làm​ ​việc​ ​1​ ​mình​ ​tại​ ​nhà​ ​cực​ ​cao​ ​nên​ ​đó​ ​cũng 

là​ ​1​ ​điều​ ​tốt​ ​nếu​ ​bạn​ ​chọn​ ​đúng​ ​con​ ​đường,​ ​môi​ ​trường​ ​làm​ ​việc. 

3.​ ​Đôi​ ​lúc​ ​người​ ​ta​ ​cũng​ ​muốn​ ​xem​ ​sự​ ​hài​ ​hước​ ​của​ ​bạn​ ​:"]​ ​trong​ ​ngành​ ​sáng​ ​tạo​ ​nếu 

nghiêm​ ​túc​ ​quá​ ​đôi​ ​khi​ ​lại​ ​hỏng​ ​việc. 

  

V:​ ​Deal​ ​lương: 

Hãy​ ​deal​ ​dựa​ ​trên​ ​mức​ ​độ​ ​tự​ ​tin​ ​của​ ​bạn​ ​ở​ ​cuộc​ ​phỏng​ ​vấn​ ​trên​ ​1​ ​số​ ​nền​ ​tảng: 

-​ ​Mức​ ​lương​ ​trung​ ​bình​ ​của​ ​vị​ ​trí​ ​này​ ​trong​ ​ngành. 

Tham​ ​khảo​ ​mức​ ​lương​ ​trong​ ​ngành: 

http://bit.ly/ket-qua-khao-sat-luong-designer-product  

-​ ​Quy​ ​mô,​ ​tính​ ​chất​ ​cv​ ​tại​ ​cty​ ​mà​ ​bạn​ ​đang​ ​phỏng​ ​vấn. 

-​ ​Môi​ ​trường​ ​sống​ ​xung​ ​quanh​ ​cty. 

-​ ​Quan​ ​trọng​ ​nhất​ ​đó​ ​phải​ ​là​ ​con​ ​số​ ​tối​ ​thiểu​ ​khiến​ ​bạn​ ​happy​ ​(nhưng​ ​đừng 

có​ ​nói​ ​ra​ ​mức​ ​lương​ ​"tối​ ​thiểu"​ ​mà​ ​mình​ ​muốn,​ ​hãy​ ​nói​ ​con​ ​số​ ​mình​ ​muốn 

và​ ​có​ ​thể​ ​nếu​ ​nhà​ ​tuyển​ ​dụng​ ​hài​ ​lòng​ ​bạn​ ​sẽ​ ​có​ ​vài​ ​cái​ ​deal​ ​để​ ​đi​ ​đến 

mức​ ​hợp​ ​lý​ ​cho​ ​cv)​ ​:"] 

*​ ​Năng​ ​lực​ ​bạn​ ​10​ ​nhưng​ ​cty​ ​chỉ​ ​cần​ ​bạn 

làm​ ​đến​ ​7​ ​thì​ ​quá​ ​lắm​ ​lương​ ​họ​ ​trả​ ​sẽ​ ​là​ ​8.​ ​Đừng​ ​bắt​ ​ai​ ​phải​ ​trả​ ​thêm 

quá​ ​nhiều​ ​cho​ ​những​ ​thứ​ ​mà​ ​họ​ ​không​ ​sử​ ​dụng​ ​:"D 

5.​ ​Ra​ ​về​ ​nhớ​ ​chào​ ​hỏi,​ ​cười​ ​nói​ ​thân​ ​thiện​ ​dù​ ​cho​ ​kết​ ​quả​ ​phỏng​ ​vấn​ ​thế​ ​nào. 

  

6.​ ​Nhớ​ ​gửi​ ​email​ ​cảm​ ​ơn​ ​về​ ​cơ​ ​hội​ ​được​ ​trao​ ​đổi​ ​với​ ​cty. 

  

*Lúc​ ​bước​ ​ra​ ​về,​ ​dù​ ​ra​ ​đến​ ​cửa​ ​thì​ ​cũng​ ​hãy​ ​nhớ​ ​những​ ​nguyên​ ​tắc​ ​ứng​ ​xử​ ​cơ 

bản.​ ​Cho​ ​dù​ ​bạn​ ​có​ ​cuộc​ ​pv​ ​tốt​ ​đẹp​ ​mà​ ​ra​ ​cửa​ ​bạn​ ​hách​ ​dịch​ ​với​ ​chị​ ​lao 

công​ ​thì​ ​hãy​ ​coi​ ​chừng​ ​kết​ ​quả​ ​:"]] 

Tất​ ​nhiên​ ​nếu​ ​bạn​ ​đã​ ​có​ ​1​ ​phong​ ​cách​ ​sống​ ​đẹp​ ​thì​ ​chẳng​ ​có​ ​gì​ ​phải​ ​lo​ ​ở​ ​đây​ ​cả. 

Chúc​ ​các​ ​bạn​ ​thành​ ​công​ ​:"D​ ​" 

Mức​ ​giá​ ​sàn​ ​của​ ​các​ ​ngành​ ​(mức​ ​giá​ ​này​ ​có​ ​thể​ ​thay​ ​đổi​ ​tùy​ ​thời 

điểm,​ ​cmt​ ​vào​ ​mức​ ​giá​ ​đúng​ ​hơn​ ​mà​ ​bạn​ ​biết​ ​nhé!) 

Advertising: 

-​ ​Key​ ​visual​ ​(sketch):​ ​100​ ​-​ ​150$ 

-​ ​Storyboard:​ ​$8​ ​-​ ​$20++/​ ​frame 

-​ ​Final​ ​artwork​ ​(visualize​ ​có​ ​sẵn​ ​layout​ ​KS):​ ​50x70​ ​cm/300​ ​dpi:​ ​700​ ​-​ ​1000$ 

-​ ​Billboard​ ​(visualize​ ​trên​ ​5m):​ ​1500​ ​-3000$ 

-​ ​Freelance​ ​work:​ ​20-25$/hour​ ​hoặc​ ​100-150$/day 

  

Digital​ ​Imaging:  

-​ ​(FA​ ​theo​ ​layout​ ​khổ​ ​7000x5000​ ​px):​ ​300$  

  

3D: 

+​ ​Sản​ ​phẩm​ ​(chai,​ ​lọ,​ ​hộp​ ​sữa,​ ​bột​ ​giặt):​ ​100​ ​-​ ​150$  

+​ ​Sản​ ​phẩm​ ​(độ​ ​phức​ ​tạp​ ​hơn):​ ​200$​ ​trở​ ​lên  

+​ ​Character:​ ​300​ ​-​ ​400$​ ​(lấy​ ​luôn​ ​file​ ​3D) 

  

Minh​ ​họa: 

-​ ​Kim​ ​Đồng:​ ​cái​ ​này​ ​là​ ​giá​ ​trần​ ​luôn​ ​chứ​ ​hok​ ​có​ ​sàn​ ​nha​ ​=))Vẽ​ ​máy:​ ​900k/​ ​trang​ ​đôi. 

-​ ​Vẽ​ ​tay:​ ​1400k/​ ​trang​ ​đôi. 

  

nói​ ​chung​ ​ko​ ​nói​ ​Nhà​ ​Xuất​ ​bản​ ​nào​ ​hết​ ​nha​ ​: 

  

-100$​ ​cho​ ​1​ ​tranh​ ​a4​ ​,​ ​70$​ ​cho​ ​1​ ​tranh​ ​a5​ ​(​ ​ko​ ​có​ ​bản​ ​quyền​ ​gì​ ​cả​ ​,​ ​nếu​ ​đối​ ​phương 

hoặc​ ​công​ ​ty​ ​muốn​ ​có​ ​bản​ ​quyền​ ​100%​ ​để​ ​sử​ ​dụng​ ​thì​ ​giá​ ​x10​ ​lên​ ​) 

-nếu​ ​bao​ ​luôn​ ​1​ ​cuốn​ ​sách​ ​từ​ ​20​ ​tranh​ ​thì​ ​có​ ​2​ ​mức​ ​giá​ ​,​ ​1500​ ​nếu​ ​có​ ​buông​ ​chi​ ​tiết​ ​( 

tức​ ​là​ ​ví​ ​dụ​ ​vẽ​ ​15​ ​tranh​ ​full​ ​5​ ​tranh​ ​nghỉ​ ​)​ ​,​ ​2000​ ​(​ ​nếu​ ​vẽ​ ​full​ ​20​ ​tranh​ ​5​ ​tranh​ ​để​ ​nghỉ 

) 

-(​ ​vấn​ ​đề​ ​bản​ ​quyền​ ​in​ ​sách​ ​,​ ​tái​ ​bản​ ​,​ ​chuyển​ ​qua​ ​ngôn​ ​ngữ​ ​khác​ ​,​ ​audio​ ​,​ ​thường 

khoảng​ ​​ ​5%​ ​,​ ​tùy​ ​theo​ ​deal​ ​của​ ​mọi​ ​người​ ​) 

bìa​ ​sách​ ​thì​ ​150$​ ​là​ ​3t​ ​tất​ ​cả​ ​đều​ ​là​ ​giá​ ​Việt​ ​Nam​ ​hết 

............................................. 

world​ ​wide​ ​​ ​thì​ ​gấp​ ​3​ ​lần​ ​cho​ ​tranh​ ​đơn​ ​,​ ​bìa​ ​sách​ ​,​ ​blah​ ​blah​ ​còn​ ​minh​ ​họa​ ​bao​ ​trọn 

cuốn​ ​thì​ ​khoảng​ ​2000$​ ​đến​ ​2500$​ ​(update​ ​2017​ ​thì​ ​Việt​ ​Nam​ ​deal​ ​lên​ ​được​ ​max​ ​là 

5000-7000$​ ​1​ ​cuốn​ ​rồi​ ​nha​ ​các​ ​bạn​ ​,​ ​nên​ ​nếu​ ​giỏi​ ​thì​ ​hãy​ ​tự​ ​tin​ ​tỏa​ ​sáng​ ​) 

  

Bìa​ ​cover​ ​CD​ ​thì​ ​khoảng​ ​500$​ ​-​ ​700$​ ​(cách​ ​đây​ ​2​ ​năm​ ​mình​ ​làm​ ​400​ ​,​ ​giờ​ ​deal​ ​cao​ ​hơn 

vẫn​ ​ok​ ​) 

E-Card: 

-​ ​150​ ​USD:​ ​nếu​ ​như​ ​khách​ ​hàng​ ​đã​ ​có​ ​graphics​ ​này​ ​nọ,​ ​mình​ ​chủ​ ​yếu​ ​làm​ ​animation​ ​và 

effect. 

-​ ​300​ ​USD:​ ​tự​ ​vẽ​ ​(không​ ​nhiều​ ​lắm,​ ​style​ ​cu​ ​tè),​ ​anim​ ​và​ ​gắn​ ​ít​ ​âm​ ​thanh.​ ​Lưu​ ​ý​ ​chi​ ​phí 

không​ ​bao​ ​gồm​ ​tiền​ ​mua​ ​bản​ ​quyền​ ​âm​ ​nhạc​ ​:"]] 

-​ ​500​ ​USD:​ ​có​ ​tương​ ​tác​ ​1​ ​chút,​ ​ví​ ​dụ​ ​trong​ ​ecard​ ​cần​ ​viết​ ​actionscript​ ​để​ ​làm​ ​vài​ ​trò 

câu​ ​vui​ ​:"] 

-​ ​>​ ​500​ ​USD:​ ​cái​ ​này​ ​tùy​ ​từng​ ​jobs​ ​mà​ ​deal. 

  

Giá​ ​sàn​ ​mình​ ​làm​ ​là​ ​vậy,​ ​tùy​ ​brand​ ​+​ ​deadline​ ​+​ ​mức​ ​độ​ ​phức​ ​tạp​ ​mà​ ​có​ ​giá​ ​cao​ ​hơn 

(thường​ ​là​ ​vậy)​ ​:"} 

Nói​ ​chứ​ ​nếu​ ​thời​ ​gian​ ​quá​ ​gấp​ ​so​ ​với​ ​deadline​ ​bình​ ​thường​ ​khiến​ ​mình​ ​phải​ ​hy​ ​sinh​ ​các 

công​ ​việc​ ​khác​ ​cũng​ ​như​ ​tăng​ ​giờ​ ​làm​ ​lên​ ​thì​ ​cứ​ ​x2++​ ​giá​ ​trở​ ​lên. 

RESIZE​ ​/​ ​RETOUCH​ ​/​ ​ADAPT​ ​for​ ​print​ ​ads/packaging/master​ ​artwork 

-​ ​uniform​ ​(vertical​ ​>​ ​vertical​ ​/​ ​horizontal​ ​>​ ​horizontal):​ ​200.000​ ​VND​ ​/​ ​face 

-​ ​non-uniform​ ​(vertical​ ​>​ ​horizontal​ ​/​ ​horizontal​ ​>​ ​vertical):​ ​500.000​ ​VND​ ​/​ ​face 

  

DOCUMENT​ ​/​ ​BOOK​ ​DESIGN​ ​(brochure,​ ​catalogue,booklet,...) 

-​ ​01​ ​-​ ​11​ ​facing​ ​pages:​ ​500.000​ ​-​ ​5.500.000​ ​VND​ ​(500.000​ ​VND/facing​ ​page) 

-​ ​12​ ​-​ ​21​ ​facing​ ​pages:​ ​350.000​ ​-​ ​7.350.000​ ​VND​ ​(350.000​ ​VND/facing​ ​page) 

-​ ​22​ ​-​ ​31​ ​facing​ ​pages:​ ​200.000​ ​-​ ​6.200.000​ ​VND​ ​(200.000​ ​VND/facing​ ​page) 

-​ ​32+​ ​facing​ ​pages:​ ​100.000​ ​-​ ​n​ ​(100.000​ ​VND/facing​ ​page) 

  

ex:​ ​brochure​ ​180​ ​pages​ ​=​ ​90​ ​faces 

front​ ​cover​ ​+​ ​back​ ​cover​ ​=​ ​1​ ​facing​ ​page 

89​ ​facing​ ​pages​ ​=​ ​page​ ​2​ ​+​ ​page​ ​3​ ​=​ ​page​ ​4​ ​+​ ​page​ ​5​ ​…​ ​=​ ​…​ ​page​ ​176​ ​+​ ​page​ ​177​ ​= 

page​ ​178​ ​+​ ​page​ ​179 

  

tính​ ​tiền: 

11​ ​facing​ ​pages​ ​đầu:​ ​5.500.000​ ​VND 

21​ ​facing​ ​pages​ ​tiếp:​ ​7.350.000​ ​VND 

31​ ​facing​ ​pages​ ​tiếp:​ ​6.200.000​ ​VND 

28​ ​facing​ ​pages​ ​cuối:​ ​2.800.000​ ​VND 

total:​ ​21.850.000 

INTERIOR​ ​/​ ​EXTERIOR​ ​/​ ​DÉCOR:  

-​ ​180.000​ ​VND/m2​ ​cho​ ​50m2​ ​đầu 

-​ ​130.000​ ​VND/m2​ ​cho​ ​50m2​ ​tiếp​ ​theo 

-​ ​80.000​ ​VND/m2​ ​cho​ ​n​ ​m2​ ​tiếp​ ​theo 

  

(house/apartment/villa/event/exhibition/bar/café/restaurent/showroom/shop/motel/hot

el/resort/spa/karaoke/...) 

  

-​ ​design​ ​+​ ​buiding​ ​3D​ ​+​ ​render​ ​screen​ ​view​ ​4​ ​files/area​ ​(A4​ ​+​ ​150dpi) 

-​ ​bảng​ ​vẽ​ ​hướng​ ​dẫn​ ​thi​ ​công 

  

nếu​ ​chỉ​ ​buiding​ ​3D​ ​+​ ​render​ ​screen​ ​view​ ​4​ ​files/area​ ​(A4​ ​+​ ​150dpi)​ ​-​ ​không​ ​design: 

3.000.000​ ​VND/4​ ​files/area 

  

C.I.P​ ​/​ ​POSM 

-​ ​logo​ ​+​ ​mini​ ​guideline​ ​3.000.000​ ​-​ ​5.000.000/pack​ ​(small​ ​business) 

-​ ​namecard​ ​1.000.000​ ​VND 

-​ ​letterhead​ ​500.000​ ​VND 

-​ ​envelope​ ​(2​ ​sizes)​ ​1.000.000​ ​VND 

-​ ​fax​ ​paper​ ​500.000​ ​VND 

-​ ​disc​ ​(label​ ​+​ ​cover)​ ​-​ ​basic​ ​1.500.000​ ​VND 

-​ ​folder​ ​1.000.000​ ​VND 

-​ ​employee​ ​card/visitor​ ​card​ ​1.000.000​ ​VND 

-​ ​sticky​ ​note​ ​500.000​ ​VND 

-​ ​pen/pencil​ ​200.000​ ​VND 

-​ ​handbook​ ​-​ ​basic​ ​2.000.000​ ​VND 

-​ ​paper​ ​bag​ ​-​ ​basic​ ​1.000.000​ ​VND 

-​ ​t-shirt/uniform/pg​ ​uniform​ ​500.000​ ​VND 

-​ ​hat/helmet/clock/raincoat/cup/mug/flag​ ​500.000​ ​VND 

-​ ​calendar​ ​10.000.000​ ​VND 

-​ ​sign​ ​(welcome​ ​sign/office​ ​sign/department-position​ ​sign)​ ​2.000.000​ ​VND 

-​ ​glass​ ​decal/transportation​ ​decal​ ​160.000​ ​VND/m2 

-​ ​powerpoint/excel/word​ ​template​ ​(5​ ​pages)​ ​2.500.000​ ​VND 

-​ ​email​ ​signature​ ​200.000​ ​VND 

-​ ​screensaver​ ​500.000​ ​VND/page 

-​ ​layout​ ​website​ ​500.000​ ​VND/page 

------- 

CIP​ ​ở​ ​trên​ ​khá​ ​chi​ ​tiết​ ​dành​ ​cho​ ​các​ ​bạn​ ​mới​ ​bắt​ ​đầu​ ​theo​ ​hướng​ ​này​ ​,​ ​tuy​ ​nhiên​ ​đối​ ​với 

brand​ ​hoặc​ ​công​ ​ty​ ​có​ ​giá​ ​trị​ ​trên​ ​thị​ ​trường​ ​thì​ ​thường​ ​ko​ ​deal​ ​theo​ ​giá​ ​này​ ​mà​ ​1​ ​gói 

có​ ​thể​ ​giao​ ​động​ ​từ​ ​1000$​ ​-​ ​10000$​ ​cho​ ​1​ ​logo​ ​và​ ​bộ​ ​nhận​ ​diện​ ​kèm​ ​theo​ ​(​ ​thực​ ​ra​ ​giá 

có​ ​thể​ ​còn​ ​cao​ ​hơn​ ​nếu​ ​bạn​ ​là​ ​studio​ ​chuyên​ ​branding). 

------- 

  

UI​ ​Web/App 

-​ ​​ ​​ ​​ ​​ ​​ ​​ ​​ ​Style​ ​tiles:​ ​5.000.000​ ​VND  

-Style​ ​guide:​ ​20.000.000VND 

-Webpage​ ​(no​ ​illustration):​ ​1.000.000​ ​VND 

-Webpage​ ​(rich​ ​illustration):​ ​5.000.000​ ​VND 

-Landingpage​ ​(commercial):​ ​2.000.000​ ​VND 

-App​ ​screen:​ ​500.000VND/screen 

-App​ ​screen​ ​with​ ​motion:​ ​2.000.000VND/screen 

-icon​ ​:​ ​200.000VND/icon 

UX​ ​work 

-Audit​ ​(heuristics​ ​evaluation):​ ​1.000.000VND/screen 

-Audit​ ​(usability​ ​testing):​ ​5.000.000​ ​VND/function 

-User​ ​Personas:​ ​2.000.000​ ​VND/persona 

-Interactive​ ​low​ ​fidelity​ ​wireframe:​ ​500.000VND/page 

PAKAGING​ ​(master​ ​+​ ​adapt​ ​pakaging) 

-​ ​retail​ ​products:​ ​5.000.000​ ​VND/master​ ​+​ ​1.000.000​ ​VND/adapt 

-​ ​professional​ ​products:​ ​10.000.000​ ​VND/master​ ​+​ ​2.000.000​ ​VND/adapt 

  

CONCEPT​ ​ART/DESIGN​ ​-​ ​MATTE​ ​PAINTING  

(lưu​ ​ý​ ​đây​ ​là​ ​giá​ ​sàn,​ ​có​ ​thể​ ​thay​ ​đổi​ ​tùy​ ​theo​ ​client,​ ​deadline​ ​và​ ​trình​ ​độ​ ​của​ ​artist) 

-​ ​Environment​ ​concept​ ​art:​ ​500-800$​ ​tùy​ ​mức​ ​độ​ ​chi​ ​tiết,​ ​from​ ​sketch​ ​to​ ​final​ ​rendering 

​ ​​ ​-​ ​Props​ ​design​ ​dùng​ ​trong​ ​environment:​ ​300-500$​ ​tùy​ ​độ​ ​lớn​ ​của​ ​chi​ ​tiết,​ ​yêu​ ​cầu 

orthographic​ ​drawing​ ​hay​ ​ko,​ ​full​ ​render​ ​hay​ ​chỉ​ ​line​ ​drawing... 

-​ ​Vehicle/Mech/Industrial​ ​design:​ ​300-500$​ ​tương​ ​tự​ ​như​ ​props 

  

-​ ​4K​ ​Matte​ ​painting:​ ​1000-1500$​ ​cái​ ​này​ ​client​ ​có​ ​thể​ ​yêu​ ​cầu​ ​làm​ ​camera​ ​project​ ​luôn, 

thường​ ​thì​ ​mình​ ​team​ ​up​ ​với​ ​compositor.  

ANIMATION  

Cho​ ​Viralclip​ ​(​ ​chạy​ ​trong​ ​event/các​ ​trang​ ​mạng​ ​xã​ ​hội) 

-Storyboard​ ​:​ ​300$ 

-Layout​ ​:​ ​100​ ​-​ ​200$/layout  

-Animation​ ​_Frame​ ​by​ ​frame​ ​(per​ ​s)​ ​30$/s 

-Animation_​ ​Cutout​ ​(per​ ​s)​ ​17$/s 

-Compose​ ​and​ ​VFX​ ​:​ ​100​ ​$ 

Cho​ ​TVC  

-Storyboard​ ​:​ ​800$ 

-Layout​ ​:​ ​500$/​ ​layout 

-Animation_​ ​Frame​ ​by​ ​frame​ ​(per​ ​s)​ ​60$ 

-Animation_​ ​Cutout​ ​(per​ ​s)​ ​:​ ​35$ 

-Compose​ ​and​ ​VFX​ ​:​ ​300$ 

Cho​ ​Game  

-Character_cutout:​ ​125$ 

-Item_cutout:​ ​75$ 

  

  

*quotes​ ​above​ ​do​ ​not​ ​include​ ​tax​ ​yet 

*quotes​ ​above​ ​do​ ​not​ ​include​ ​the​ ​cost​ ​of​ ​photograph​ ​(if​ ​available)​ ​yet 

*quotes​ ​above​ ​do​ ​not​ ​include​ ​the​ ​cost​ ​of​ ​registration​ ​of​ ​intellectual 

property​ ​for​ ​the​ ​selected​ ​designs​ ​yet. 

Các​ ​thỏa​ ​thuận​ ​nên​ ​có​ ​giữa​ ​khách​ ​hàng​ ​và​ ​Creatives 

-​ ​Khi​ ​làm​ ​việc​ ​ở​ ​các​ ​agency​ ​nên​ ​request​ ​tính​ ​tiền​ ​"net",​ ​vì​ ​nếu​ ​một​ ​số​ ​các​ ​bạn 

mới​ ​làm​ ​ban​ ​đầu​ ​người​ ​ta​ ​sẽ​ ​tính​ ​kiểu​ ​"gross"​ ​tức​ ​là​ ​giá​ ​trị​ ​hợp​ ​đồng 

sẽ​ ​trừ​ ​10%​ ​thuế​ ​nữa.​ ​Đồng​ ​thời​ ​bên​ ​này​ ​cũng​ ​sẽ​ ​đề​ ​nghị​ ​mình​ ​chịu​ ​phí 

xuất​ ​hợp​ ​đồng​ ​qua​ ​công​ ​ty​ ​thứ​ ​3​ ​(trừ​ ​thêm​ ​7%​ ​tiền​ ​hợp​ ​đồng​ ​nữa),​ ​nhưng 

mình​ ​deal​ ​net​ ​hết,​ ​không​ ​chịu​ ​chi​ ​phí​ ​phụ​ ​nào​ ​cả. 

Lưu​ ​ý:​ ​các​ ​bạn​ ​nhớ​ ​cẩn​ ​thận​ ​phần​ ​xuất​ ​hóa​ ​đơn,​ ​vì​ ​đa​ ​số​ ​freelancer​ ​ko 

tự​ ​xuất​ ​hóa​ ​đơn​ ​VAT​ ​được.​ ​nên​ ​1​ ​là​ ​yêu​ ​cầu​ ​chỉ​ ​lấy​ ​phần​ ​NET,​ ​agency 

hoặc​ ​ty​ ​tự​ ​lo​ ​phần​ ​hóa​ ​đơn.​ ​2​ ​là​ ​nếu​ ​có​ ​đơn​ ​vị​ ​quen​ ​xuất​ ​hóa​ ​đơn​ ​giùm 

thì​ ​nhớ​ ​tính​ ​%​ ​thực​ ​tế​ ​mua​ ​hóa​ ​đơn​ ​dùm,​ ​thường​ ​là​ ​từ​ ​13-20%​ ​(chứ 

ko​ ​bao​ ​giờ​ ​có​ ​giá​ ​mua​ ​hóa​ ​đơn​ ​là​ ​10%​ ​VAT​ ​đâu). 

Tốt​ ​nhất​ ​là​ ​deal​ ​cứng​ ​,​ ​có​ ​nghĩa​ ​là​ ​chi​ ​phí​ ​bạn​ ​đưa​ ​ra​ ​sẽ​ ​là​ ​chi​ ​phí​ ​bạn​ ​sẽ​ ​nhận​ ​được 

,​ ​còn​ ​công​ ​ty​ ​hoặc​ ​agency​ ​có​ ​nghĩa​ ​vụ​ ​phải​ ​tự​ ​+​ ​%tiền​ ​thuế​ ​+%​ ​tiền​ ​linh​ ​tinh​ ​nếu 

có​ ​,​ ​tự​ ​cộng​ ​lên​ ​chứ​ ​ko​ ​có​ ​chuyện​ ​trừ​ ​tiền​ ​của​ ​bạn​ ​ra​ ​ok​ ​???? 

Làm​ ​freelance​ ​mình​ ​thường​ ​deal: 

-​ ​Thanh​ ​toán​ ​trước​ ​30​ ​thậm​ ​chí​ ​có​ ​trường​ ​hợp​ ​50%​ ​TRƯỚC​ ​KHI​ ​BẠN​ ​LÀM​ ​PROJECT 

CÓ​ ​NGHĨA​ ​LÀ​ ​NHẬN​ ​TIỀN​ ​THÌ​ ​MỚI​ ​LÀM​ ​(ĐÂY​ ​LÀ​ ​VIỆC​ ​CỰC​ ​KÌ​ ​QUAN​ ​TRỌNG​ ​NẾU​ ​KO 

MUỐN​ ​BỊ​ ​QUỊT​ ​NGAY​ ​TỪ​ ​KHI​ ​LÊN​ ​BẢN​ ​SKETCH​ ​) 

-​ ​Các​ ​bạn​ ​sẽ​ ​gặp​ ​rất​ ​nhiều​ ​lý​ ​do​ ​củ​ ​chuối​ ​đại​ ​loại​ ​như​ ​,​ ​job​ ​rất​ ​gấp​ ​,​ ​sketch​ ​trước​ ​đi 

tiền​ ​hoặc​ ​hợp​ ​đồng​ ​kí​ ​sau​ ​(​ ​WTF​ ​man​ ​?​ ​)​ ​.​ ​Agency​ ​muốn​ ​bạn​ ​test​ ​trước​ ​để​ ​coi​ ​style 

của​ ​bạn​ ​rồi​ ​mới​ ​kí​ ​hợp​ ​đồng​ ​(coi​ ​style​ ​thì​ ​quăng​ ​portfolio​ ​cho​ ​nó​ ​,​ ​ưng​ ​thì​ ​ứng​ ​tiền 

rồi​ ​mới​ ​làm​ ​ok​ ​?​ ​) 

-​ ​Sau​ ​khi​ ​làm​ ​xong​ ​thường​ ​thì​ ​mình​ ​sẽ​ ​chốt​ ​50%​ ​còn​ ​lại​ ​TRƯỚC​ ​khi​ ​gửi​ ​file​ ​final​ ​(rõ 

ràng​ ​là​ ​TRƯỚC​ ​nếu​ ​ko​ ​muốn​ ​bị​ ​quịt​ ​50%​ ​còn​ ​lại​ ​:)))) 

-​ ​Nếu​ ​có​ ​kí​ ​hợp​ ​động​ ​hoặc​ ​công​ ​ty​ ​hơi​ ​khó​ ​khăn​ ​tý​ ​thì​ ​ok​ ​chuyện​ ​thanh​ ​toán​ ​50% 

còn​ ​lại​ ​trong​ ​7​ ​ngày​ ​(​ ​nếu​ ​quá​ ​30​ ​ngày​ ​ko​ ​thấy​ ​tiền​ ​đâu​ ​thì​ ​cứ​ ​lật​ ​phốt​ ​lên​ ​FB​ ​nhé​ ​) 

-​ ​Chốt​ ​thời​ ​hạn​ ​cho​ ​họ​ ​feedback,​ ​quá​ ​thời​ ​gian​ ​nghiễm​ ​nhiên​ ​được​ ​coi​ ​là​ ​đã​ ​duyệt. 

-​ ​Báo​ ​giá​ ​tiền​ ​thực​ ​lãnh,​ ​đơn​ ​vị​ ​USD,​ ​quy​ ​đổi​ ​theo​ ​tỷ​ ​giá​ ​ngân​ ​hàng​ ​VCB​ ​vào​ ​ngày 

thanh​ ​toán​ ​nếu​ ​trả​ ​bằng​ ​VND.​ ​Muốn​ ​hóa​ ​đơn​ ​đỏ​ ​hay​ ​gì​ ​thì​ ​cứ​ ​việc​ ​cộng​ ​thêm​ ​vào 

trên​ ​số​ ​tiền​ ​thực​ ​lãnh. 

-​ ​90%​ ​là​ ​chẳng​ ​ký​ ​hợp​ ​đồng​ ​nhưng​ ​có​ ​những​ ​nguyên​ ​tắc​ ​làm​ ​việc​ ​được​ ​thông​ ​báo 

và​ ​thỏa​ ​thuận​ ​qua​ ​email.​ ​Không​ ​thanh​ ​toán​ ​hay​ ​cù​ ​nhây​ ​thì​ ​cứ​ ​bơm​ ​cho​ ​cái​ ​email 

thông​ ​báo​ ​giờ​ ​nào,​ ​ngày​ ​nào​ ​mình​ ​sẽ​ ​public​ ​thông​ ​tin​ ​nếu​ ​đối​ ​tác​ ​không​ ​rõ​ ​ràng. 

-​ ​"Nhanh​ ​mà",​ ​"Dễ​ ​mà",​ ​"Sao​ ​mắc​ ​vậy?",​ ​"Người​ ​ta​ ​báo​ ​giá​ ​có...",​ ​"Chỉ​ ​cần​ ​như​ ​vầy 

như​ ​vầy,​ ​dựa​ ​trên...​ ​là​ ​được"​ ​=>​ ​Vâng,​ ​anh/​ ​chị​ ​bấm​ ​nút​ ​giùm​ ​em.​ ​Không​ ​cần​ ​nói 

gì​ ​tiếp. 

-​ ​Miễn​ ​tiếp​ ​"cổ​ ​phần",​ ​chỉ​ ​cần​ ​tiền​ ​mặt.​ ​Với​ ​web/app​ ​design​ ​thì​ ​có​ ​thể​ ​nhận​ ​một 

phần​ ​cổ​ ​phẩn​ ​và​ ​một​ ​phần​ ​tiền​ ​mặt​ ​nếu​ ​làm​ ​cho​ ​một​ ​công​ ​ty​ ​sản​ ​phẩm​ ​(product 

company).​ ​Tuy​ ​nhiên​ ​cần​ ​làm​ ​rõ​ ​điều​ ​khoản​ ​cash​ ​out,​ ​điều​ ​kiện​ ​nhận​ ​cổ​ ​phần​ ​và 

pha​ ​loãng​ ​cổ​ ​phần. 

-​ ​Một​ ​t&c​ ​mà​ ​mình​ ​thường​ ​deal​ ​trong​ ​hợp​ ​đồng​ ​mà​ ​thấy​ ​thường​ ​ít​ ​nói​ ​đến​ ​và​ ​hay​ ​bị 

né​ ​đó​ ​là​ ​điều​ ​khoản​ ​phạt​ ​khi​ ​trả​ ​tiền​ ​chậm,​ ​phạt​ ​x%​ ​(tùy​ ​bên,​ ​và​ ​cách​ ​deal,​ ​nhưng 

min​ ​nên​ ​là​ ​2%)​ ​giá​ ​trị​ ​hợp​ ​đồng​ ​sau​ ​thuế,​ ​và​ ​ko​ ​được​ ​để​ ​quá​ ​20%​ ​mức​ ​phạt​ ​này. 

Deal​ ​này​ ​sẽ​ ​giúp​ ​mình​ ​tránh​ ​rủi​ ​ro​ ​về​ ​sau​ ​và​ ​phần​ ​nào​ ​biết​ ​trước​ ​đc​ ​mức​ ​độ​ ​nghiêm 

túc​ ​và​ ​chuyên​ ​nghiệp​ ​của​ ​bên​ ​thuê​ ​mình​ ​để​ ​lựa​ ​cơm​ ​gắp​ ​mắm​ ​(​ ​nếu​ ​bên​ ​đối​ ​tác 

đàng​ ​hoàng​ ​không​ ​có​ ​ý​ ​định​ ​quỵt​ ​hay​ ​nhây​ ​tiền​ ​thì​ ​chả​ ​có​ ​gì​ ​phải​ ​lo​ ​với​ ​cái​ ​t&c 

này).​ ​Mình​ ​đã​ ​đảm​ ​bảo​ ​trách​ ​nhiệm​ ​và​ ​chất​ ​lượng​ ​về​ ​tgian​ ​cho​ ​họ​ ​thì​ ​ko​ ​lý​ ​do​ ​gì 

bên​ ​đó​ ​ko​ ​cam​ ​kết​ ​hoàn​ ​thành​ ​phần​ ​của​ ​họ​ ​đúng​ ​hẹn​ ​được​ ​cả. 

Đòi​ ​tiền​ ​thế​ ​nào? 

1.​ ​Có​ ​thể​ ​Producer,​ ​hay​ ​Art​ ​Director​ ​và​ ​Creative​ ​Director​ ​sẽ​ ​bief​ ​bạn​ ​job.​ ​Nhưng​ ​họ 

không​ ​phải​ ​là​ ​những​ ​người​ ​trả​ ​tiền​ ​cho​ ​bạn,​ ​vì​ ​vậy​ ​đừng​ ​mất​ ​thời​ ​gian​ ​đòi​ ​tiền​ ​họ.  

2.​ ​Có​ ​thể​ ​Account​ ​sẽ​ ​là​ ​người​ ​có​ ​thẩm​ ​quyền​ ​phải​ ​thông​ ​báo​ ​cho​ ​bạn​ ​về​ ​payment 

process.​ ​Nhưng​ ​cũng​ ​đừng​ ​mất​ ​thời​ ​gian​ ​với​ ​họ.​ ​Họ​ ​cũng​ ​không​ ​thể​ ​giúp​ ​tiền​ ​vào​ ​túi 

bạn​ ​đúng​ ​hẹn. 

3.​ ​Hãy​ ​xin​ ​số​ ​của​ ​bộ​ ​phận​ ​Kế​ ​Toán,​ ​hay​ ​email​ ​của​ ​một​ ​chị​ ​kế​ ​toán.​ ​Chính​ ​họ​ ​là​ ​người 

chuyển​ ​tiền​ ​vào​ ​tài​ ​khoản​ ​của​ ​bạn.​ ​Thông​ ​thường​ ​để​ ​tiền​ ​về​ ​tay​ ​bạn,​ ​họ​ ​sẽ​ ​phải​ ​làm 

một​ ​vài​ ​thủ​ ​tục,​ ​xin​ ​một​ ​vài​ ​chữ​ ​ký​ ​trước​ ​khi​ ​họ​ ​làm​ ​lệnh​ ​chuyển​ ​khoản.​ ​Khi​ ​ngân​ ​hàng 

của​ ​bạn​ ​không​ ​nằm​ ​trong​ ​hệ​ ​thông​ ​banking​ ​của​ ​công​ ​ty​ ​họ,​ ​có​ ​thể​ ​bạn​ ​sẽ​ ​phải​ ​chờ 

thêm​ ​vài​ ​ngày.​ ​Bạn​ ​nên​ ​hỏi​ ​về​ ​quá​ ​trình​ ​này.  

4.​ ​Để​ ​hỏi​ ​contact​ ​của​ ​bộ​ ​phận​ ​này,​ ​bạn​ ​cần​ ​khôn​ ​khéo​ ​một​ ​chút.​ ​Quy​ ​định​ ​của​ ​công​ ​ty 

không​ ​cho​ ​phép​ ​supplier​ ​hay​ ​freelance​ ​liên​ ​hệ​ ​trực​ ​tiếp​ ​cho​ ​bộ​ ​phận​ ​này.  

Bạn​ ​có​ ​thể​ ​lấy​ ​lý​ ​do​ ​là: 

cần​ ​làm​ ​việc​ ​trực​ ​tiếp​ ​với​ ​kế​ ​toán​ ​về​ ​các​ ​thông​ ​số​ ​Thuế​ ​thu​ ​nhập​ ​cá​ ​nhân​ ​để​ ​làm​ ​hợp 

đồng,​ ​hay​ ​có​ ​trục​ ​trặc​ ​về​ ​thông​ ​tin​ ​tài​ ​khoản..bla..bla..​ ​bất​ ​ký​ ​lý​ ​do​ ​nào​ ​mà​ ​buộc​ ​bạn 

phải​ ​làm​ ​việc​ ​trực​ ​tiếp​ ​với​ ​họ.  

Trả​ ​lời​ ​là​ ​các​ ​thiết​ ​kế​ ​của​ ​mình​ ​không​ ​đạt,​ ​không​ ​dùng,​ ​chửi​ ​bới​ ​ỏm​ ​tỏi 

nên​ ​không​ ​trả​ ​tiền. 

Kết​ ​quả,​ ​chạy​ ​ầm​ ​ầm​ ​trong​ ​campaign 

Giải​ ​quyết:​ ​Bắn​ ​1​ ​cái​ ​tin​ ​thông​ ​báo​ ​+​ ​cảnh​ ​báo​ ​là​ ​sẽ​ ​public​ ​thông​ ​tin​ ​agency​ ​và​ ​dự​ ​án​ ​vì 

họ​ ​tráo​ ​trở. 

Nguồn: https://docs.google.com/document/d/1Cls09_9zRV7o95WKCRemxqbjH-zLsiv03xbLUI1PKE0/preview#